Vanaf 2026 zijn de regels rond verharding en infiltratie in je tuin strenger. Het idee is simpel: we moeten meer regenwater in de grond laten wegzakken. Zo verminderen we wateroverlast en vullen we het grondwater aan. Dit betekent dat je minder mag verharden en meer groen moet voorzien. Laten we eens kijken wat dit precies inhoudt voor jouw project.
Waarom zijn deze regels er?
Je vraagt je misschien af waarom dit nodig is. Wel, door de klimaatverandering krijgen we vaker te maken met zware regenbuien. Als al dat water op verharde oppervlakken valt, zoals je oprit of terras, kan het niet de grond in. Het stroomt dan weg naar de riolering, die dat vaak niet aankan. Gevolg: overstromingen. Door het water lokaal te laten infiltreren, vermijden we dit en zorgen we ervoor dat ons grondwaterpeil op peil blijft. Dit is goed voor de natuur en voor onze drinkwatervoorziening.
Wat betekent 'verharding' precies?
Verharding is elk oppervlak in je tuin waar water niet of moeilijk doorheen kan. Denk aan je terras in tegels, je oprit in klinkers of asfalt, een pad in beton. Zelfs een kunstgrasveld kan als verharding tellen als er geen water doorheen kan. Het gaat erom dat het regenwater de kans krijgt om in de bodem te sijpelen. Permeabele verhardingen, zoals waterdoorlatende klinkers of grindgazon, tellen minder zwaar mee of zelfs helemaal niet als verharding, afhankelijk van de exacte uitvoering en de gemeente. Dit biedt dus al meteen oplossingen voor wie toch een oprit nodig heeft.
Hoeveel mag ik verharden in 2026?
De algemene trend is: hoe minder verharding, hoe beter. Vanaf 2026 gelden er striktere normen. Voor de meeste nieuwbouw- en grondige renovatieprojecten zal je een maximumpercentage aan verharding moeten respecteren. Dit percentage hangt af van de grootte van je perceel en de lokale bouwverordeningen. Vaak zal er een maximum van bijvoorbeeld 40% tot 50% verharding gelden, maar dit kan lokaal strenger zijn. De rest moet onverhard en infiltrerend zijn, dus groen of met waterdoorlatende materialen. Je moet ook een minimale oppervlakte aan waterdoorlatende verharding voorzien als je toch verharding aanlegt.
Wat zijn de opties voor waterinfiltratie?
Er zijn verschillende manieren om water in je tuin te laten infiltreren:
- Infiltratievoorzieningen: Dit zijn ondergrondse systemen, zoals infiltratiekratten of een grindbed. Ze vangen regenwater op en laten het geleidelijk in de grond zakken. De kostprijs voor zo'n systeem, inclusief aanleg, ligt gemiddeld tussen de 1.500 euro en 4.000 euro, afhankelijk van de grootte en complexiteit.
- Wadi's: Een wadi is een ondiepe, begroeide greppel die tijdelijk regenwater opvangt en laat infiltreren. Ze zijn niet alleen functioneel, maar kunnen ook mooi zijn in je tuin. De aanlegkosten variëren sterk, maar reken gemiddeld op 500 euro tot 2.000 euro, afhankelijk van de grootte en beplanting.
- Groene daken: Hoewel geen tuininfiltratie, helpen groene daken ook mee om water op te vangen en te vertragen. Ze kosten vanaf 40 euro tot 120 euro per vierkante meter.
- Permeabele verhardingen: Denk aan waterdoorlatende klinkers, grasdallen, grindgazon of een oprit met open voegen. Deze laten het water direct de grond in sijpelen. De prijs per vierkante meter ligt gemiddeld iets hoger dan traditionele verharding, vanaf 40 euro tot 80 euro per vierkante meter voor materialen en plaatsing.
- Regenwaterput: Een regenwaterput vangt water op voor hergebruik (toiletspoeling, wasmachine, tuin besproeien). Dit vermindert de afvoer naar de riolering, maar is geen directe infiltratie. Een put van 5.000 liter kost gemiddeld tussen de 2.500 euro en 4.500 euro, inclusief installatie.
Voor veel van deze ingrepen kun je in aanmerking komen voor de Vlaamse Mijn VerbouwPremie, onder de categorie 'Regenwaterrecuperatie en -infiltratie'. De premiebedragen hangen af van je inkomenscategorie en de uitgevoerde werken, maar kunnen een aanzienlijk deel van de kosten dekken. Het is slim om dit vooraf te checken.
De rol van de gemeente
Naast de Vlaamse regels kunnen gemeenten ook hun eigen, vaak strengere, voorschriften hebben. Voordat je begint met je project, is het dus cruciaal om het lokaal bestuur te raadplegen. Zij kunnen je precies vertellen welke percentages verharding zijn toegestaan en welke specifieke infiltratie-eisen gelden in jouw buurt. Soms zijn er ook gemeentelijke subsidies beschikbaar bovenop de Vlaamse premies.
Een praktisch voorbeeld
Stel je voor: je wil in 2026 een nieuwe woning bouwen met een tuin van 200 vierkante meter. De gemeente laat maximaal 40% verharding toe. Dat betekent dat je maximaal 80 vierkante meter mag verharden. Je kiest voor een oprit van 30 vierkante meter met waterdoorlatende klinkers en een terras van 40 vierkante meter met open voegen. Dat is samen 70 vierkante meter verharding, mooi binnen de limiet. De overige 130 vierkante meter leg je aan als gazon met enkele plantenborders en een kleine wadi om het overtollige water van het dak op te vangen. Voor de aanleg van je oprit met waterdoorlatende klinkers (gemiddeld 50 euro/m²) en de wadi (gemiddeld 1.000 euro) kun je mogelijk een deel van de kosten recupereren via de Mijn VerbouwPremie. Vergeet niet dat voor werken aan woningen ouder dan 10 jaar, je vaak van het verlaagde BTW-tarief van 6% kunt genieten, in plaats van 21%.
De regels voor verharding en infiltratie zijn er om ons te beschermen tegen wateroverlast en om ons grondwater op peil te houden. Het is even wennen, maar het biedt ook mooie kansen om je tuin groener en duurzamer te maken. Heb je plannen voor je tuin en wil je zeker zijn dat je voldoet aan de regels van 2026? Via BuildGuide kan je eenvoudig offertes aanvragen bij verschillende tuinaannemers en specialisten. Zo ben je zeker van een correcte uitvoering én de beste prijs.
